Depressie in hersenen man en vrouw sterk verschillend
Bron: www.umcn.nl
In de hersenen van depressieve patiënten zijn de stresshormonen
ontregeld. Nijmeegse onderzoekers testten de hypothese dat een signaalstof - urocortine 1- een sleutelrol speelt in
depressie. Zij vonden onverwacht grote verschillen tussen mannen en vrouwen. De studie laat zien dat depressie
wezenlijk anders tot uitdrukking komt in het mannen- en vrouwenbrein. Dit geeft een aanzet voor de ontwikkeling van
geslachtsspecifieke medicijnen tegen de ziekte.
In de hersenen van depressieve mensen is de expressie van de corticotrophin-releasing factor (CRF) verhoogd en de
brain-derived neurotrophic factor (BDNF) verlaagd. CRF regelt de primaire reactie op stress, BDNF is een eiwit dat
zenuwcellen goed laat funtioneren. In muizen met verhoogd CRF - een diermodel voor depressie - blijkt de expressie
van Urocortine 1 (Ucn1) sterk verlaagd in een klein hersengebiedje - de non-preganglionic Edinger-Westphal nucleus,
de EW-kern. Samen met de hypothalamus-hypofyse-bijnieras heeft de EW een grote rol in het regelen van reacties op
stress. Het onlangs in deze kern ontdekte neuropeptide Urocortine speelt een centrale rol in stress-adaptatie.
De Nijmeegse onderzoekers testten hun hypothese dat een verandering in het urocortine 1-niveau in de EW-kern een
bijdrage levert aan het ontstaan van zware depressies. Daartoe werd de hoeveelheid van het mRNA (de genetische
code) voor urocortine 1 en het mRNA voor BDNF gemeten in de EW-kern in de hersenen van zeven mannelijke en vier
vrouwelijke zelfmoordslachtoffers die leden aan een zware depressie, maar daarvoor niet met medicijnen werden
behandeld.
Vergeleken met de controlegroep van niet psychiatrisch of neurologisch zieken, bleken de mannelijke
zelfmoordslachtoffers een meer dan negen maal verhoogde mRNA-expressie van urocortine 1 te hebben; bij de vrouwen
echter was dat niveau onveranderd. De mRNA-expressie van BDNF was ruim drie keer lager in de EW bij de mannen, maar
juist ruim vijf maal hoger in vrouwelijke zelfmoordslachtoffers vergeleken bij de controlegroep. Mannelijke
zelfmoordslachtoffers hadden bijna 11,5 maal meer urocortine 1 in de EW-kern dan de `zelfmoordenaressen' en ruim
vier keer minder BDNF mRNA.
(Neuroscience 152, 9 april 2008). Gender-related urocortin 1 and brain-derived neurotrophic factor expression in
the adult human midbrain of victims with major depression.
Kozicz T, Tilburg-Ouwens D, Faludi G, Palkovits M, Roubos E.
Depressie Boek
| 
